Hırsızlık Suçu ve Cezası (TCK 141-142)

Mayıs 19, 2026 · Ceza Hukuku · Yazar Av. Mustafa Kürşad Arı

Hırsızlık suçu, Türk Ceza Kanunu’nun 141 ve 142. maddelerinde düzenlenmiş; basit ve nitelikli hâlleri için ciddi ölçüde farklılaşan hapis cezası yaptırımları öngörülmüştür. Uygulamada en çok merak edilen konular arasında ilk hırsızlık suçunun cezası, nitelikli hırsızlık ile basit hırsızlık arasındaki fark, aynı evde yaşayanlar arasındaki hırsızlık, HAGB imkânı ve denetimli serbestlik şartları sayılabilir. Bu rehberde 2026 güncel ceza miktarlarını, indirim ve artırım nedenlerini, mahkeme sonuç senaryolarını ve Yargıtay uygulamasını bir arada bulacaksınız.

Suç Türüne Göre Hırsızlık Suçu Cezaları — 2026 Güncel Tablo

Suç Türü	Uygulanan TCK Maddesi	Öngörülen Ceza
Basit Hırsızlık	TCK m. 141	1 yıl – 3 yıl hapis
Nitelikli Hırsızlık	TCK m. 142/1	3 yıl – 7 yıl hapis
Nitelikli Hırsızlık (Ağır Hâller)	TCK m. 142/2	5 yıl – 10 yıl hapis
Gece Vakti Hırsızlık	TCK m. 143	Mevcut cezada 1/2 artırım
Örgütlü Hırsızlık	TCK m. 142/3	Ceza yarı oranında artırım + adli para cezası
Kullanma Hırsızlığı	TCK m. 146	Cezada 1/2 indirim
Hukuki Alacağın Tahsili Amacıyla	TCK m. 144	2 ay – 1 yıl hapis veya adli para cezası
Akrabalar Arasında Hırsızlık	TCK m. 167	Cezasızlık veya 1/2 indirim

Basit Hırsızlık Nedir? (TCK Madde 141)

Basit hırsızlık, TCK m. 141/1’de tanımlanmıştır: Zilyedinin rızası olmaksızın başkasına ait taşınır bir malı, kendisine veya başkasına bir yarar sağlamak maksadıyla bulunduğu yerden almak. TCK m. 142’deki nitelikli hâllerin hiçbirinin bulunmadığı durumlarda basit hırsızlık hükümleri uygulanır. Suçun temel unsurları şunlardır: malın taşınır olması, başkasına ait bulunması, ekonomik değer taşıması ve failin yarar sağlama kastıyla hareket etmesi. Bu unsurlardan herhangi birinin eksik olması suçun oluşmamasına yol açabilir.

Nitelikli Hırsızlık Nedir ve Cezası Nedir? (TCK Madde 142)

Nitelikli hırsızlık, suçun işleniş biçimi, mağdurun durumu veya mal üzerindeki niteliklere göre ağırlaştırılmış cezayı gerektiren hâlleri kapsar. Kanun koyucu bu hâlleri iki ayrı grupta düzenlemiştir.

TCK m. 142/1 Kapsamındaki Nitelikli Hâller (3–7 Yıl Hapis)

• Kamu kurum ve kuruluşlarında veya ibadete ayrılmış yerlerde bulunan eşya
• Halkın kullanımına sunulmuş ulaşım araçları içindeki veya kalkış/varış yerlerindeki eşya
• Afet veya genel felaket zararlarını önlemek amacıyla hazırlanmış eşya
• Adet, tahsis veya kullanım gereği açıkta bırakılmış eşya

TCK m. 142/2 Kapsamındaki Ağır Nitelikli Hâller (5–10 Yıl Hapis)

• Kişinin malını koruyamayacak durumundan ya da ölmesinden yararlanarak
• Elde veya üstte taşınan eşyayı çekip almak suretiyle ya da özel beceriyle
• Doğal afet veya sosyal olayların yarattığı korku ve kargaşadan yararlanarak
• Taklit anahtar ya da başka bir aletle kilit açmak suretiyle
• Bilişim sistemlerinin kullanılması suretiyle (dijital hırsızlık — bu hâl aynı zamanda nitelikli dolandırıcılık suçuyla iç içe geçebilir)
• Tanınmamak için tedbir alarak ya da yetkisiz şekilde resmi sıfat takınarak
• Büyük veya küçükbaş hayvan hakkında
• Kilitli yerlerdeki ya da bina/eklentileri içindeki eşya hakkında

Uygulamada en sık yapılan hata: Her kilit müdahalesinin otomatik olarak TCK m. 142/2 kapsamında değerlendirilmesidir. Yargıtay, kilidin gerçekten koruma fonksiyonu görüp görmediğini ayrıca değerlendirmektedir. Bu ayrımın gözden kaçırılması, sanık açısından cezanın iki katına çıkmasına neden olabilmektedir.

İlk Kez Hırsızlık Suçu İşleyenlerde Ceza

TCK’da “ilk hırsızlık suçu” başlıklı ayrı bir düzenleme bulunmamaktadır. Bununla birlikte suçun ilk kez işlenmesi, mahkemenin temel ceza belirlenirken dikkate aldığı en önemli lehe koşulların başında gelir. İlk kez hırsızlık suçu işleyen bir sanık açısından pratikte şu olumlu sonuçlar gündeme gelebilir:

• Alt sınırdan ceza: Mahkeme, suçun basit hâlinde 1 yıldan, nitelikli hâlinde 3 ya da 5 yıldan hapis cezasına hükmedebilir.
• HAGB (Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması): Daha önce kasıtlı bir suçtan mahkûmiyeti olmayan sanıklara HAGB uygulanabilir.
• Cezanın ertelenmesi: Ceza 2 yıl ve altındaysa TCK m. 51 uyarınca ertelenebilir.
• İyi hâl indirimi (TCK m. 62): 1/6 oranında indirim sağlar.
• Etkin pişmanlık: Zararın giderilmesi hâlinde ek 2/3 indirim mümkündür.

Basit hırsızlıkta ilk kez suç işleyen ve zarara aynen tazmin eden bir sanık, etkin pişmanlık + iyi hâl indirimi kombinasyonuyla teorik olarak cezanın büyük bölümünü bertaraf edebilir. Suça konu malın değeri, yaşanan zarar ve fail profili bu hesabı doğrudan etkiler. Hırsızlık suçunun dava zamanaşımı süresi ise 8 yıl olup ayrıntılı bilgiye ceza davasında zamanaşımı sayfamızdan ulaşabilirsiniz.

Aynı Evde Yaşayanlar Arasında Hırsızlık

Aile içi hırsızlık, TCK’nın özel düzenlemeleri nedeniyle standart kurallardan ayrışmaktadır. Aynı konutta yaşayan kişiler arasındaki hırsızlık davalarında iki farklı sonuç doğabilir:

Şahsi Cezasızlık Nedenleri (TCK m. 167/1)

Aşağıdaki kişiler arasında işlenen hırsızlık suçunda ceza hükmü kurulmaz:

• Eşler arasında (resmî evlilik)
• Üst soy–alt soy arasında (anne, baba, çocuk, torun)
• Bu derecelerdeki kayın hısımları arasında
• Evlat edinen ile evlatlık arasında
• Aynı konutta birlikte yaşayan kardeşler arasında

Yarı Oranında İndirim (TCK m. 167/2)

Aşağıdaki kişiler arasında işlenen hırsızlık suçunda ise ceza yarı oranında indirilir ve suç şikayete tabidir:

• Amca, dayı, hala, teyze ve yeğenler arası (aynı konutta yaşıyor olmaları şarttır)
• İkinci derecede kayın hısımları (aynı konutta)

Dikkat: “Aynı evde yaşama” koşulu, salt zaman zaman aynı evi kullanmakla sağlanamaz; fiilen birlikte ikamet etmek gerekmektedir. Boşanma sürecindeki eşlerin ortak konutta kalıp kalmadığı gibi tartışmalı olgular, davanın sonucunu belirleyebilir.

Hırsızlık Suçunda HAGB Uygulanır mı?

Hırsızlık davalarında HAGB (CMK m. 231), uygulamada sıklıkla gündeme gelen bir kurumdur. HAGB kararı verilebilmesi için şu koşulların bir arada bulunması gerekir:

• Hükmedilen ceza 2 yıl veya altında hapis olmalı
• Sanığın kasıtlı bir suçtan önceki mahkûmiyeti bulunmamalı
• Mağdurun zararının giderilmiş olması (etkin pişmanlık koşuluyla örtüşür)
• Mahkemenin sanığın suçu yeniden işlemeyeceği konusunda olumlu kanı edinmesi

Basit hırsızlık cezası 1–3 yıl arasında olduğundan, hâkimin alt sınırdan ya da iyi hâl indirimiyle 2 yıla çektiği hapis cezalarında HAGB uygulanabilir. Nitelikli hırsızlıkta ise ceza alt sınırı 3 yıl olduğundan HAGB doğrudan uygulanamaz; ancak etkin pişmanlık ve iyi hâl indirimlerinin birleşimiyle ceza 2 yılın altına düşürülmesi teorik olarak mümkündür. Bu durum, basit yaralama davası gibi ceza üst sınırı 2 yılın altında olan suçlardan farklı bir savunma stratejisi gerektirmektedir.

Hırsızlık Suçunda Denetimli Serbestlik ve İnfaz

Hırsızlık davasında mahkûmiyet kararı kesinleştikten sonra cezanın fiilen ne kadarının cezaevinde geçirileceği, sıkça sorulan sorular arasındadır.

Verilen Ceza	1/2 İnfaz Sonrası Kalan	Denetimli Serbestlik Süresi	Fiili Cezaevi Süresi (Tahmini)
2 yıl hapis	1 yıl	1 yıl	~6 ay (koşullara göre)
3 yıl hapis	1,5 yıl	1 yıl	~6 ay–1 yıl
5 yıl hapis	2,5 yıl	1 yıl	~1,5 yıl (koşullu salıverilme)
7 yıl hapis	3,5 yıl	1 yıl	~2,5 yıl

Mevcut infaz mevzuatı uyarınca hükümlüler cezalarının 1/2’sini çektikten sonra koşullu salıverilme, son 1 yılını ise denetimli serbestlik kapsamında dışarıda geçirme hakkına kavuşabilmektedir. Tekerrür hâlinde bu oranlar değişmektedir. İyi hâl değerlendirmesi, fiili infaz süresini de olumlu etkileyebilir.

Hırsızlık Suçunda Para Cezası Mümkün Mü?

Hırsızlık suçunun doğrudan adli para cezasıyla sonuçlanması, hukuki alacağın tahsili amacıyla yapılan hırsızlık (TCK m. 144) dışında mümkün değildir. Ancak hapis cezasının para cezasına çevrilmesi belirli koşullarla uygulanabilir:

• TCK m. 50 uyarınca hapis cezasının para cezasına çevrilebilmesi için cezanın 1 yıl veya altında olması şarttır.
• 2026 yılı itibarıyla günlük adli para cezası 20 TL ila 500 TL arasında mahkemece belirlenir.
• Bu nedenle basit hırsızlıkta alt sınırdan verilen 1 yıllık ceza adli para cezasına çevrilebilir; ancak nitelikli hırsızlıkta ceza alt sınırı 3 yıl olduğundan bu yol doğrudan kullanılamaz.

Hırsızlık Suçunda Etkin Pişmanlık (TCK Madde 168)

Hırsızlık suçunda etkin pişmanlık, mağdurun zararının giderilmesine bağlıdır. Zararın giderildiği aşamaya göre ceza indirimi farklılaşır:

Etkin Pişmanlığın Zamanı	İndirim Oranı
Soruşturma başlamadan mağdurun zararı tamamen giderilirse	2/3’e kadar indirim
Kovuşturma başladıktan sonra, hüküm açıklanmadan önce	1/2’ye kadar indirim
Zararın kısmen giderilmesi	Mahkeme takdirine bağlı indirim

Etkin pişmanlık; gönüllü olarak, icra baskısı olmaksızın gerçekleşmelidir. İade edilen malın zarar görmüş olması hâlinde zararın tam karşılanması gerekebilir. Bu kurum, özellikle ilk kez suç işleyen ve gerçek pişmanlık gösteren sanıklar için cezayı ciddi ölçüde azaltan en işlevli araçlardan biridir.

Cezada İndirim Nedenleri — Tam Tablo

İndirim Nedeni	Kanun Maddesi	İndirim Oranı
Etkin Pişmanlık (Soruşturmadan Önce)	TCK m. 168/1	2/3
Etkin Pişmanlık (Kovuşturma Aşamasında)	TCK m. 168/2	1/2
Zorunluluk Hâli	TCK m. 25/2	Takdiri indirim veya ceza vermekten vazgeçme
12–15 Yaş Arası Hırsızlık Suçu	TCK m. 31	2/3
15–18 Yaş Arası Hırsızlık Suçu	TCK m. 31	1/3
İyi Hâl İndirimi	TCK m. 62	1/6
Malın Değerinin Az Olması	TCK m. 145	Takdiri indirim veya ceza vermekten vazgeçme
Kullanma Hırsızlığı	TCK m. 146	1/2
Paydaş/El Birliği Mülkiyetine Konu Eşyada Hırsızlık	TCK m. 144/1-a	2 ay–1 yıl hapis veya adli para cezası
Alacağın Tahsili Amacıyla Hırsızlık	TCK m. 144/1-b	2 ay–1 yıl hapis veya adli para cezası
Akrabalar Arası Hırsızlık (Amca, Dayı, Hala, Yeğen vb.)	TCK m. 167/2	1/2
Suça Yardım Etmek	TCK m. 39/1	1/2
Teşebbüs	TCK m. 35	1/4 ile 3/4 arası

Hırsızlık Suçunda Zorunluluk Hâli (TCK Madde 147)

TCK m. 147/1 uyarınca hırsızlık suçunun ağır veya acil bir ihtiyacı karşılamak için işlenmesi hâlinde, olayın özelliklerine göre cezada indirim yapılabilir ya da ceza hiç verilmeyebilir. Uygulamada kabul gören zorunluluk hâli örnekleri:

• Açlıktan bayılma riski taşıyan kişinin ekmek çalması
• Soğuktan donma tehlikesine karşı battaniye veya giysi alınması
• Ağır hasta yakını için eczaneden zorunlu ilaç alınması (parasız kalınması)
• Trafik kazasında yaralıyı hastaneye ulaştırmak için başkasının aracının kullanılması
• Yangında komşunun söndürme cihazının kullanılması

Zorunluluk hâli, mahkemenin özgür takdirine bırakılmış olup salt ekonomik güçlük gerekçesiyle kabul edilmemektedir. Hâkim, olayın tüm koşullarını değerlendirerek karar verir.

Hırsızlık Davaları Nasıl Sonuçlanır? — 5 Senaryo

Senaryo 1 — Beraat

Suçun sanık tarafından işlendiğine dair yeterli delil yoksa ya da suçun yasal unsurları oluşmamışsa mahkeme beraat kararı verir (CMK m. 223/2). Hırsızlıkta delil yoksa beraat: sanığın temel hakkıdır.

Senaryo 2 — HAGB

Basit hırsızlıkta alt sınırdan verilen ya da indirimlerle 2 yıla çekilen cezalarda, koşulları sağlayan sanık hakkında HAGB kararı verilebilir. 5 yıllık denetim süresi başarıyla tamamlanırsa dava düşer ve sabıka kaydına işlenmez.

Senaryo 3 — Cezanın Ertelenmesi

İki yıl ve altındaki hapis cezaları TCK m. 51 uyarınca ertelenebilir. Ertelenmiş ceza adli sicile işler; ancak denetim süresinde yeni suç işlenmezse infaz edilmez.

Senaryo 4 — Adli Para Cezasına Çevirme

1 yıl ve altındaki hapis cezaları TCK m. 50 uyarınca adli para cezasına çevrilebilir. Basit hırsızlıkta alt sınırdan verilen cezalarda bu yol açık olabilir.

Senaryo 5 — Doğrudan Hapis İnfazı

Nitelikli hırsızlıkta, tekerrür durumunda ya da olumsuz kişilik değerlendirmesinde mahkeme doğrudan hapis cezası verebilir. Bu durumda infaz hukuku kuralları (1/2 oranı, denetimli serbestlik) devreye girer.

Gece Vakti Hırsızlık

TCK m. 143 uyarınca gece vakti işlenen hırsızlık suçlarında ceza yarı oranında artırılır. Kanundaki gece vakti tanımı; güneşin batmasından 1 saat sonra ile güneşin doğmasından 1 saat öncesi arasındaki zaman dilimidir. Bu artırım, basit ya da nitelikli hırsızlık hâllerine ek olarak uygulanır; dolayısıyla kümülatif artırım anlamına gelebilir.

Hırsızlık Suçunda Şahsi Cezasızlık Nedenleri (TCK Madde 167)

Aşağıdaki kişiler arasında hırsızlık suçunun işlenmesi hâlinde TCK m. 167/1 uyarınca fail hakkında ceza hükmü kurulmaz:

• Eşler arasında (resmî evlilik)
• Üst soy–alt soy arasında (anne, baba, büyükanne, torun vb.)
• Bu derecelerdeki kayın hısımları arasında
• Evlat edinen ile evlatlık arasında
• Aynı konutta birlikte yaşayan kardeşler arasında

Cezasızlık, suçun oluşmadığı anlamına gelmez. Suç hukuken vardır; ancak devlet bu kişiler arasındaki meseleye cezai yaptırım uygulamayı tercih etmemektedir. Bu durum, sonraki bir suçta “geçmiş” olarak kullanılabilir.

Hırsızlıkla Suçlanan Kişi Ne Yapmalı? — Savunma Stratejisi

Hırsızlık suçlamasıyla karşılaşan kişilerin izlemesi gereken adımlar:

1. Delil toplayın: Suç saatinde bulunduğunuz yere ilişkin güvenlik kamerası kayıtları, telefon konum verileri, tanık ifadeleri savunmada kritik rol oynar.
2. İfade vermeden önce avukat talep edin: Kollukta ifade verilmeden önce avukat desteği almak CMK kapsamında temel bir haktır; bu hakkı kullanmak savunmayı zayıflatmaz, güçlendirir.
3. Etkin pişmanlık seçeneğini değerlendirin: Suçu işlediğiniz ya da sorumluluktan kaçılamayacağını düşünüyorsanız, kovuşturma öncesi zararı gidermek 2/3 indirim sağlar.
4. Nitelikli hâl iddiasına itiraz edin: Kilit açma, özel beceri gibi unsurların gerçekten var olup olmadığı, Yargıtay kriterleri çerçevesinde değerlendirilmelidir.
5. HAGB veya erteleme için koşulları hazırlayın: Tazmin, pişmanlık ve geçmiş sicil, HAGB ihtimalini artırır.

Hırsızlık suçunda özellikle nitelikli hâllerin söz konusu olduğu dosyalarda ceza aralığı oldukça geniştir. Lehe delillerin toplanması ve doğru savunma stratejisinin kurulması için bir ceza avukatından destek almak kritik önem taşır.

Yargıtay Kararları Işığında Hırsızlık Uygulaması

Kilit Açmanın Nitelikli Hâl Sayılması İçin Yargıtay Kriteri

Yargıtay’ın yerleşik kararlarına göre kilidin gerçekten bir güvenlik önlemi işlevi görüp görmediği somut olayda ayrıca değerlendirilmelidir. İşlevini yitirmiş, kırık ya da simgesel nitelikteki bir kilidin müdahaleye konu olması, her durumda TCK m. 142/2 kapsamında nitelikli hâl oluşturmamaktadır.

Malın Değerinin Az Olması

Yargıtay uygulamasına göre hırsızlık suçuna konu malın değerinin ekonomik anlamda son derece düşük olması hâlinde TCK m. 145 uyarınca hâkim cezada indirim yapabilir ya da ceza vermekten tamamen vazgeçebilir. Ancak bu takdir yetkisi somut olayın koşullarına göre kullanılır; küçük değer tek başına yeterli değildir.

Zorunluluk Hâlinin Dar Yorumlanması

Yargıtay, zorunluluk hâlini son derece dar yorumlamaktadır. Sanığın somut anda gerçek ve yakın bir tehlikeyle karşı karşıya olduğunu kanıtlaması beklenir. Genel ekonomik güçlük ya da kronik fakirlik tek başına zorunluluk hâli kapsamında değerlendirilemez.

Şahsi Cezasızlık Kapsamının Sınırları

Yargıtay kararlarına göre TCK m. 167’deki şahsi cezasızlık nedeni, yalnızca kanunda sınırlı sayıda belirtilen akrabalık dereceleri için geçerlidir. Nişanlı, evlilik dışı birlikte yaşayan çift veya uzak akraba ilişkileri bu kapsamın dışında kalmaktadır.

Sık Sorulan Sorular

İlk defa hırsızlık yapan ne kadar ceza alır?

TCK’da “ilk kez suç” için ayrı bir ceza maddesi bulunmaz; ancak ilk kez suç işleme, hâkimin ceza takdirinde lehe değerlendirdiği en önemli etkenlerden biridir. Basit hırsızlıkta alt sınırdan 1 yıl, nitelikli hırsızlıkta ise 3 yıl hapis verilebilir. Etkin pişmanlık, iyi hâl indirimi ve HAGB imkânlarının devreye girmesiyle fiili ceza önemli ölçüde azaltılabilir.

Hırsızlıkta delil yoksa ne olur?

Hırsızlık suçlarında sanığın cezalandırılması için mahkemenin yeterli delile ulaşması zorunludur. Delil yetersizliği hâlinde CMK m. 223/2-e uyarınca beraat kararı verilir. Güvenlik kamerası kaydı, tanık beyanı veya dijital iz gibi delillerin bulunmaması beraat lehine değerlendirilebilir.

Hırsızlık suçunda tutuklama olur mu?

Basit hırsızlıkta tutuklama nadirdir. Nitelikli hırsızlıkta ise ceza üst sınırının daha yüksek olması, kaçma ya da delil karartma şüphesinin varlığı durumunda tutuklama kararı verilebilir. Her durumda tutukluluk için somut gerekçe ve orantılılık değerlendirmesi yapılır.

Hırsızlıktan ceza alan ne kadar yatar?

Mevcut infaz mevzuatı uyarınca 1/2 infaz oranı geçerlidir. Örneğin 5 yıllık cezada hükümlü yaklaşık 1,5 yıl cezaevinde kalır; ardından 1 yıl denetimli serbestlik ve kalan süre koşullu salıverilme olarak dışarıda geçirilir. Tekerrür hâlinde bu oranlar farklılaşabilir.

Çocuk hırsızlık yaparsa hangi mahkeme bakar?

18 yaş altındaki çocukların işlediği suçlar Çocuk Mahkemesi veya Çocuk Ağır Ceza Mahkemesi’nde görülür. 12 yaş altında cezai sorumluluk bulunmaz; 12–15 yaş grubunda suçun anlam ve sonuçlarını algılama kapasitesi ayrıca değerlendirilir.

Çalıntı malı satın alan ne ceza alır?

Suç konusu malın çalıntı olduğunu bilerek ya da bilmesi gerektiği hâlde satın alan kişi, TCK m. 165 uyarınca suç eşyasının satın alınması veya kabul edilmesi suçundan sorumlu tutulabilir. Bu suçun cezası 6 ay ile 2 yıl arasında hapistir.

Hırsızlık suçu şikayete tabi mi?

Genel olarak hayır. Basit ve nitelikli hırsızlık, re’sen soruşturulan suçlardandır; savcılık suçu öğrendiği anda kendiliğinden harekete geçer. Yalnızca TCK m. 144 kapsamındaki alacak tahsili amaçlı hırsızlık ile TCK m. 167/2’deki uzak akraba hırsızlığı şikayete tabidir.

Hırsızlık suçu kamu davasına döner mi?

Hırsızlık suçu zaten kamu davası niteliğindedir. Şikayete tabi olmayan suçlarda savcılığın haberdar olması yeterli olup mağdurun şikayeti aranmaz; şikayete tabi hâllerde ise mağdurun şikayetten vazgeçmesi davayı düşürür.